Kavram
Zıttından Başlamak
Zıttından başlamak, Matthew Dicks'in bir değişim hikâyesini kurmak için önerisidir: Hikâyeyi, sonunda dönüştüğünüz kişinin tam zıttı olarak ve bir arka plan anlatısıyla değil, belirli bir yerde ve anda hareketin içinde açmak; böylece dinleyici hikâyenin katettiği mesafeyi hisseder.
Değişimle ilgili bir hikâye ancak dinleyici değişimi görebilirse işe yarar ve bunun için net bir başlangıç noktası gerekir. Hikâye yardım istemeyi öğrenmenizle bitiyorsa, yarı ikna olmuş hâlinizle değil, yardımı reddettiğiniz bir anla başlamalıdır. Dicks geriye doğru çalışmayı önerir: Beş saniyelik anı ve vardığınız yeri bulun, sonra o andan önce kim olduğunuzu sorun ve oradan başlayın. Çoğu insanın yaptığı ısınmaya da karşı çıkar: tarih, hava durumu, oraya nasıl geldiğiniz. Belirli bir yerde bir şey yapan biriyle, hareketin içinde başlamak dinleyiciyi hemen hikâyenin içine sokar; gereken arka plan sonra bir cümleyle eklenebilir. Bu iki hamle birlikte, hikâyenin sonra kapattığı boşluğu yaratır. Aynı mantık bir iş hikâyesinde de işe yarar: Ekibi ya da müşteriyi önce açıkça değişim öncesindeki hâliyle gösterin.
Gerçek hayattan bir örnek
Antalya'da bir girişim kurucusu olan Can, yatırımcılara müşterilerini dinlemeyi nasıl öğrendiğini anlatıyor. Eskiden şirketin kuruluş tarihiyle başlıyordu. Açılışı hikâyenin bittiği yerin zıttına çeviriyor: bir fuarda bir otel müdürüne ürününü anlatırken kadının tek bir cümlesini bitirmesine izin vermediği an. Yatırımcılar gülüyor ve sonunda dinlemeyi öğrendiği final çok daha güçlü oturuyor.
Nasıl kullanılır
- 1Hikâyenin nerede bittiğini yazın, sonra bunun zıttını yazın ve hikâyeyi orada açın.
- 2Isınma kısmını atın: belirli bir yerde bir şey yapan biriyle başlayın.
- 3Dinleyici sahnenin içine girdikten sonra, yalnızca gereken arka planı bir cümleyle ekleyin.