Yazar
Ola Rosling
Küresel istatistikleri hareketli görsellere dönüştüren ve dünya hakkında ne kadar yanıldığımızı ölçen Gapminder'ın veri tasarımcısı.
BookYol'da 1 kitap
Hikâye ve etki
Ola Rosling, İsveçli bir istatistikçi ve tasarımcıdır. Hekim ve halk sağlığı eğitimcisi Hans Rosling'in oğludur. 2005 yılında babası ve eşi Anna Rosling Rönnlund ile birlikte Stockholm'de Gapminder Vakfı'nı kurdu. Vakfın amacı, dünyaya dair dramatik ve eskimiş algının yerine olgulara dayalı bir dünya görüşü koymaktı.
Ola ve Anna, Hans Rosling'in konferanslarını ünlü kılan hareketli balon grafiklerinin arkasındaki Trendalyzer yazılımını geliştirdi. Bu grafiklerde ülkeler, onlarca yıllık gelir ve sağlık verileri boyunca hareket eder. Yazılım 2007'de Google tarafından satın alındı ve yaklaşımı, istatistikleri keşfetmeye yönelik kamusal araçları etkiledi. Ola, Gapminder'da kamuoyunun küresel eğilimler hakkında gerçekte ne bildiğini sistemli biçimde sınayan çalışmalara öncülük etti. Bu anketler, eğitimli kitlelerin bile çoğu zaman rastgele tahminden daha kötü sonuç aldığını gösterdi.
Hans Rosling 2017'de hayatını kaybettiğinde yazmakta olduğu kitap henüz tamamlanmamıştı. Ola ve Anna kitabı tamamladı ve «Factfulness» 2018'de üç ismin imzasıyla yayımlandı. Kitap, dünyayı algılayışımızı çarpıtan on içgüdüyü adlandırır. Küresel verileri sakin ve dikkatli biçimde düşünmek için çok okunan bir rehber hâline geldi.
İmza
Ola Rosling'in yöntemi ikna ile değil, ölçümle başlar. Bir yanılgıyı düzeltmeden önce insanlara basit, çoktan seçmeli bir soru sorar ve ne kadar yanıldıklarını kaydeder. Böylece cehalet bir hakaret olmaktan çıkar, ölçülebilir ve giderilebilir bir soruna dönüşür. Ona göre asıl düşman veri eksikliği değildir. Asıl düşman, kimsenin sınamadığı, kendinden emin ama eskimiş bir dünya görüşüdür.
İkinci belirleyici özelliği görselliktir. Tablodaki rakamlar fikirleri nadiren değiştirir. Ülkelerin yıl yıl yoksulluktan çıktığını gösteren hareketli rakamlar ise değiştirebilir. Bu yaklaşım «Factfulness»'ta iki biçimde görülür: kitap sade grafiklere dayanır ve tek bir dramatik rakamı büyüklüğü, eğilimi ve karşılaştırması olmadan bırakmaz.