BookYol

Kavram

Ziyaretçi Fikirler (Ideas as Visitors)

Ziyaretçi fikirler, Elizabeth Gilbert'ın Büyük Sihir (Big Magic) kitabında anlattığı bir yaklaşımdır: Yaratıcı fikirler, birlikte çalışacak birini arayan misafirler gibi kapıyı çalar, kısa bir süre bekler, ilgi görmezse başka kapıya gider; bu yüzden büyük bir tutku beklemek yerine fikre hızla karşılık vermek önemlidir.

Gilbert bu benzetmeyi bilerek oyunbaz kurar. Fikirlerin gerçekten canlı olduğunu iddia etmez, işe yarayan bir tavır önerir. Bu tavrın üç pratik sonucu var. Birincisi, büyük bir "tutku" bulmayı beklemeniz gerekmez. "Bu ilginçmiş" dediğiniz küçük merak anları, kapıyı çalan fikirlerin kendisidir. İkincisi, zamanlama önemlidir. İlgilenilmeyen fikir solar: Heyecan soğur, ayrıntılar bulanıklaşır, bazen aynı fikri başkası hayata geçirir. Gilbert, rafa kaldırdığı ve Amazon ormanlarında geçen bir roman fikrinin bir süre sonra arkadaşı Ann Patchett'in romanında şaşırtıcı bir benzerlikle karşısına çıktığını anlatır. Üçüncüsü, bu bakış egoyu hafifletir. Fikir, değerinizle ilgili bir hüküm değildir. Giderse bunu kişisel algılamanıza gerek yok, yenisi gelir. Dürüst bir not: Hızlı davranmak, işi hızla bitirmek ya da işinizi bırakmak demek değildir. Fikre ilk ve küçük bir karşılık vermek demektir.

Gerçek hayattan bir örnek

İstanbul'da muhasebeci olarak çalışan Elif, Karaköy'deki eski esnaf tabelalarını sürekli fark ediyordu. Aylarca "ne güzel" deyip geçti. Bir pazar akşamı bunu kapıyı çalan bir fikir olarak gördü. Telefonundaki beş fotoğrafı, her birine iki satırlık bir hikâye ekleyerek paylaştı. İki ay sonra bir yerel tarih topluluğu, fotoğrafları bir sergide kullanmak için ona yazdı. Ortada büyük bir tutku yoktu. Yalnızca zamanında açılmış bir kapı vardı.

Nasıl kullanılır

  1. 1Merak anını yakalayın: Bir şey dikkatinizi çektiğinde aynı gün tek cümleyle not edin ve "sonra düşünürüm" diye ertelemeyin.
  2. 248 saat içinde küçük bir adım atın: 15 dakikalık bir taslak, kısa bir araştırma ya da konuyu bilen birine bir soru yeterlidir.
  3. 3Gideni bırakın: İlgi gerçekten sönerse kendinizi suçlamayın ve sıradaki merakın peşine düşün.