BookYol

Kavram

Kendini dürtme

Kendini dürtme, kendi seçim mimarınız olmaktır: Tekrar tekrar verdiğiniz kararlar için varsayılanı, sürtünmeyi ve sıralamayı en iyi gününüzde seçeceğiniz biçimde kurarsınız; böylece kararı iradeniz değil, tasarım verir.

Thaler ve Sunstein, varsayılanların, sürtünmenin ve yerleşimin davranışı niyetten çok daha güvenilir biçimde değiştirdiğini gösterir. Aynı araçları kendinize çevirdiğinizde, tekrar tekrar verilen kararların yerine tek bir iyi karar koyarsınız. Maaşın yattığı gün birikime otomatik talimat, bir daha biriktirmeye karar vermek zorunda kalmamak demektir. Varsayılan süresi yirmi beş dakika olan toplantılar, toplantıyı erken bitirmeye her seferinde karar vermemek demektir. Geceleri mutfakta şarj olan telefon, yatakta ekranı kaydırmamaya her gece yeniden karar vermemek demektir. Meyveyi göz hizasına, pastayı arkaya koymak ise kitabın açılışındaki yemekhane düşünce deneyinin size uyarlanmış hâlidir. İyi bir kendini dürtmenin ölçütü, üç ay sonra o davranışın artık hiç karar gerektirmemesidir.

Gerçek hayattan bir örnek

Varsayılanlarını listeleyen bir satış müdürü yedi aboneliği iptal ediyor, emeklilik fonunu tek bir formla değiştiriyor ve haftanın öğle yemeklerini pazartesi sabahı, aç değilken seçtiği bir yerden sipariş ediyor. Üç ay sonra bunların hiçbiri karar gerektirmiyor; kararları artık kurduğu düzen veriyor.

Nasıl kullanılır

  1. 1Tekrar tekrar verdiğiniz bir kararı seçin ve en iyi gününüzde seçeceğiniz varsayılanı kurun.
  2. 2Daha az yapmak istediğiniz şeye sürtünme ekleyin, daha çok yapmak istediğiniz şeyden sürtünmeyi kaldırın.
  3. 3Üç ay sonra, bu davranışın hâlâ karar gerektirip gerektirmediğine bakın.