Kavram
Düşünen Beyin ve Hisseden Beyin
Düşünen Beyin ve Hisseden Beyin, Mark Manson'ın zihin için kullandığı bir benzetmedir: Düşünen Beyin hesaplar ve plan yapar, Hisseden Beyin ister, tepki verir ve neyin önemli olduğuna karar verir. Manson'a göre arabayı Hisseden Beyin sürer; Düşünen Beyin haritayı tutar ve yönü ancak onu ikna ederek değiştirir.
Her Şey Berbat'ta Manson, aklın duygulara hükmettiği yönündeki yaygın varsayımı tersine çevirir. David Hume'un aklın tutkulara hizmet ettiği fikrinden ve duygularını kaybeden hastaların karar veremediğini gösteren nörolojik vakalardan yola çıkar. Buradan çıkan sonuç pratiktir: Kendinizi suçluluk ve irade nutuklarıyla değiştirmeye çalışmak çoğunlukla direnç üretir. Daha iyi işleyen şey bir pazarlıktır: Hisseden Beyin'e değer verdiği bir şey sunmak, ilk adımı onu korkutmayacak kadar küçültmek ve küçük sözleri tutarak güven kazanmak. Düşünen Beyin'in asıl gücü dikkatin nereye yöneleceğini ve hangi hikâyelerin tekrarlanacağını seçmektir. Bu model bir anatomi değil, bir benzetmedir; karar verme araştırmaları iki beyin değil, birbirini etkileyen pek çok süreç anlatır. Yine de bildiğiniz hâlde yapmadığınız bir şeyi anlamak için kullanışlı bir araçtır.
Gerçek hayattan bir örnek
Eskişehir'de bir yazılım ekibinin lideri, haftalardır ertelediği zor performans görüşmesini kendine bir kez daha emretmek yerine neden kaçtığını yazıyor: Çalışanının ağlamasından korkuyor. Görüşmeyi bir değerlendirme olarak değil, birlikte bir gelişim planı yazma toplantısı olarak kuruyor ve ertesi gün yapıyor.
Nasıl kullanılır
- 1Bildiğiniz hâlde yapmadığınız bir işte, Hisseden Beyin'in neden korktuğunu tek bir cümleyle yazın.
- 2İlk adımı o korkunun kabul edebileceği kadar küçültün.
- 3Kendinize verdiğiniz küçük sözleri tutun; Hisseden Beyin haritaya böyle güvenmeyi öğrenir.