Kavram

Alışkanlık Takibi (Habit Tracking)

Alışkanlık takibi, bir alışkanlığı her yaptığınızda bunu olabildiğince küçük bir işaretle kaydetmektir; böylece kaydın kendisi hem bir hatırlatma, hem bir ödül, hem de gerçekte ne yaptığınızın dürüst bir aynası olur.

James Clear, Atomik Alışkanlıklar'da takip çizelgesine bir bölüm ayırır; çünkü çizelge dört yasasından üçüne aynı anda hizmet eder: Görünür bir kayıt alışkanlığı belirgin kılar, bir işaret eklemek tatmin eder, zinciri koparmamak da çekici gelir. Aktardığı çalışmalar da aynı yöne işaret eder; örneğin yemek günlüğü tutanlar genellikle daha fazla kilo verir. Bunun bir nedeni, kaydın bizi pohpohlayan hafızanın yerine gerçeği koymasıdır. En sık yapılan hata, takibi ilk alışkanlık kadar ağır ikinci bir alışkanlığa dönüştürmektir. Takvime atılan bir X yeterlidir; altı sütunlu bir tablo yeni bir angaryadır. Öbür hata ise sayının amaca dönüşmesine izin vermektir; Goodhart Yasası tam bu noktada devreye girer ve alışkanlığın amacı sessizce kaybolur.

Gerçek hayattan bir örnek

Burak, sandığı gibi gerçekten çoğu akşam kitap okuyup okumadığını merak ediyor. Buzdolabına astığı bir kâğıt takvim ve her akşam atılan bir X, soruyu yanıtlıyor: İlk ay hayal ettiği gibi yirmi değil, dokuz akşam. Sistemin tamamı o X'ten ibaret; üçüncü ayın sonunda satır neredeyse dolu ve Burak tek bir uygulama bile açmış değil.

Nasıl kullanılır

1Sayılabilecek en küçük işareti seçin: kâğıda ya da zaten her gün açtığınız bir uygulamaya bir X, bir tik ya da içi dolu bir daire.
2Alışkanlıktan hemen sonra kaydedin; böylece işaret rutinin ödülünün parçası olur.
3Haftada bir, tek bir soruyla gözden geçirin: Sistem işledi mi ve sayı hâlâ amaca hizmet ediyor mu?