BookYol

Kavram

Alışkanlık Olarak İrade

Alışkanlık olarak irade, yorgunluk ve stres altında zayıflayan öz denetimin, en zayıf olacağınız öngörülebilir anlar için tepkiyi önceden belirlediğinizde neredeyse otomatik işleyen güvenilir bir davranışa dönüşmesidir.

İrade gücü sabit bir karakter özelliğinden çok, gün içinde azalan bir kaynak gibi çalışır. Sabah dokuzda kolayca geri çevirdiğiniz şeye, uzun bir toplantının ya da kötü bir gecenin ardından akşam yedide teslim olabilirsiniz. Laboratuvardaki 'ego tükenmesi' araştırmaları tartışmalıdır, ama bu gündelik örüntü hepimize tanıdık gelir. Charles Duhigg'in Alışkanlıkların Gücü'ndeki tespiti şudur: O anlarda daha fazla iradeye değil, daha az karara ihtiyacınız var. Starbucks, çalışanlarına öfkeli müşteri için hazır yanıtlar öğretir. İskoçya'da ameliyat sonrası en ağrılı anları için önceden plan yazan hastalar da daha erken yürümeye başlamıştır. Püf noktası, kırılma anını bulmaktır: Eski rutinin sizi en çok çektiği, öngörülebilir an. Ardından tepkiyi önceden hazırlarsınız. Amaç iradeyi çöpe atmak değil; onu en kötü anda değil, planı yazarken, sakin bir anda harcamaktır. An geldiğinde düşünmez, uygularsınız.

Gerçek hayattan bir örnek

Ece, Kadıköy'de çalışan bir grafik tasarımcı, akşamları spora gitmeye karar verdi. Planı hep aynı yerde çöküyordu: Metrobüsten inip eve vardığında koltuğa oturuyor, bir daha kalkmıyordu. Tek bir cümle yazdı: 'Kapıdan girince çantamı bırakmadan spor ayakkabımı giyeceğim.' Spor kıyafetini de sabahtan kapının yanına koydu. İlk hafta iki kez yine oturdu. Üçüncü haftada ise ayakkabıyı giymek, oturmayı düşünmeden önce oluyordu.

Nasıl kullanılır

  1. 1Kırılma anınızı bulun: Alışkanlığınızın son üç kez nerede çöktüğüne bakın ve o anı adlandırın. Saati, yeri ve duyguyu not edin.
  2. 2Tepkiyi eğer–o zaman cümlesi olarak yazın: 'X olduğunda Y yapacağım.' Y küçük olsun ve o anda, o yerde yapılabilsin.
  3. 3İhtiyaç duymadan önce prova edin: Cümleyi sesli söyleyin, gözünüzde canlandırın ve rahat bir günde bir kez uygulayın. Böylece yorgunken size tanıdık gelir.