BookYol

Kavram

Sorumluluk ile Kusur Ayrımı (Responsibility vs. Fault)

Kusur, bir durumu geçmişte kimin yarattığıyla ilgilidir; sorumluluk ise bugün o duruma nasıl karşılık verileceğiyle ilgilidir, bu yüzden bir olayda hiç kusurunuz olmadan tam sorumluluk taşıyabilirsiniz.

Mark Manson, «Umursamamanın İnce Sanatı»nda çoğumuzun tek kelime gibi kullandığı iki kavramı birbirinden ayırır. Kusur geriye bakar ve "Bunu kim yaptı?" diye sorar. Sorumluluk bugüne bakar ve "Şimdi bununla ne yapacağım?" diye sorar. İkisini karıştırmak iki ayrı tuzak kurar. Sorumluluğun kusurlunun üzerinde olduğuna inanırsanız, zararı verenin gelip durumu düzeltmesini beklersiniz ve yerinizde sayarsınız. Kusurun, sorumluluğu üstlenenin üzerinde olduğuna inanırsanız, yapmadığınız şeyler için suçu üstlenmeye başlarsınız. Bu ayrım sizi iki tuzaktan da kurtarır. Karşı taraf yüzde yüz haksız olabilir. Yine de olayı nasıl yorumlayacağınıza ve atacağınız adıma yalnızca siz karar verirsiniz. Bu, kimseyi aklamak anlamına gelmez; kusuru açıkça adlandırmaya devam edebilirsiniz. Yalnızca başkasının hatasının hayatınızın direksiyonuna geçmesine izin vermezsiniz.

Gerçek hayattan bir örnek

Kadıköy'de yaşayan Elif, otoparktan çıkarken arabasının kapısının çizildiğini görür. Çarpan sürücü not bile bırakmamıştır, yani kusur tamamen onundur. Elif iki gün boyunca olayı arkadaşlarına anlatıp öfkesini tazeler. Üçüncü gün soruyu değiştirir: "Bundan sonrası kimin işi?" Otoparkın kamera kaydını ister, sigortayı arar ve tamir için üç servisten fiyat alır. Öfkesinde haklıdır, ama arabayı tamir ettiren öfkesi değil, attığı adımlar olur.

Nasıl kullanılır

  1. 1Durumu bir kâğıda yazın ve sayfayı ikiye bölün: sola "Buna kim yol açtı?", sağa "Şimdi neye ben karar veriyorum?" yazın.
  2. 2Sol sütunla tartışmayı bırakın ve sağ sütundan 24 saat içinde atabileceğiniz tek bir adım seçin.
  3. 3"Ama bu haksızlık" dediğiniz anda cümleyi şöyle tamamlayın: "Evet, haksızlık. Peki şimdi ne yapacağım?"