Kavram
Tadını Çıkarmak (Savoring)
Tadını çıkarmak, iyi bir deneyimi bilinçli olarak fark etme, uzatma ve derinleştirme eylemidir; deneyim önceden beklenerek, yaşanırken yavaşlanarak ya da sonradan hatırlanıp paylaşılarak keyfinin anın kendisinden daha uzun sürmesi sağlanır.
Lyubomirsky, The How of Happiness'ta tadını çıkarmayı mutluluk etkinlikleri arasında sayar ve insanların olumlu deneyimlerden en çok nasıl yararlandığını inceleyen psikologlar Fred Bryant ile Joseph Veroff'un çalışmalarına dayanır. Tadını çıkarmak zamanın üç yönünde işler. Geçmişin tadı, tek başına ya da o anı paylaşanlarla birlikte anılarak çıkarılır; şimdinin tadı, yavaşlayıp bir yemeğe, bir yürüyüşe ya da bir sohbete bütün dikkatle yönelerek; geleceğin tadı ise iyi bir şeyi beklemek ve onu ayrıntılarıyla hayal etmekle. Araştırmalar birkaç tekniğe işaret eder: deneyimi biriyle paylaşmak, tek bir ayrıntıya odaklanarak duyuları keskinleştirmek, saklamak istediğiniz şeyi bilerek not edip bir anı kurmak ve bir sonraki işe koşturma alışkanlığına direnmek. Tadını çıkarmak önemlidir, çünkü günün güzel kısımları çoğu zaman zaten oradadır ve özellikle alışıldıklarında fark edilmeden geçip gider; bu yüzden hedonik alışmaya doğrudan bir karşılıktır. Bir sınırı da vardır: Fazla yakından çözümlenen bir deneyim çekiciliğinin bir kısmını yitirir. Tadını çıkarmak ölçülecek bir proje değil, keyif almak için verilen bir moladır.
Gerçek hayattan bir örnek
Trabzon'da mimar olan Nesrin, sabah çayını balkonda e-postalarını okurken içerdi. Bir hafta boyunca bu on dakika için telefonu içeride bıraktı ve her sabah tek bir şeye baktı: tepelerdeki sise, bardaktan yükselen buhara, limandan çıkan ilk gemiye. Cuma akşamı kız kardeşine telefonda haftanın en güzel anını anlattı. Çay değişmedi; ondan geriye kalan değişti.
Nasıl kullanılır
- 1Bugün sıradan bir keyif seçin ve ona birkaç dakika boyunca, ekransız, bütün dikkatinizi verin.
- 2İyi bir anı aynı gün birine anlatın; paylaşmak onu uzatır.
- 3İyi bir olaydan önce bir dakika onu ayrıntılarıyla hayal edin; sonrasında da çözümlemeden bir kez hatırlayın.
