Kavram
Üç Hikâye Örgüsü (Three Story Plots)
Üç hikâye örgüsü, Chip ve Dan Heath'in ilham veren hikâyelerin çoğunda gördüğü Meydan Okuma, Bağ Kurma ve Yaratıcılık kalıplarıdır; amaç hikâye uydurmak değil, çevrede zaten yaşanan güçlü hikâyeleri fark etmektir.
Heath kardeşler «Made to Stick» kitabında iyi bir hikâyenin iki işi birden gördüğünü anlatır. Dinleyici olayı kafasında, simülatördeki bir pilot gibi prova eder. Bir de harekete geçecek enerjiyi bulur. En çok ilham veren hikâyeler genellikle üç örgüden birine oturur. Meydan Okuma örgüsünde biri büyük bir engeli aşar: Davut ile Golyat, kimsenin şans tanımadığı takım ya da kıdemlilerin çözemediğini çözen yeni çalışan. Bağ Kurma örgüsünde makam, sınıf, köken ya da inanç farkının açtığı uçurum kapanır. İyi Samiriyeli meseli bunun örneğidir. Yaratıcılık örgüsünde ise biri uzun süredir çözülemeyen bir soruna yeni bir açıdan bakar ve zihinsel bir kırılma yaşar. Mesele bir formülü kopyalamak değil, tanımaktır. Bu üç şekli bildiğinizde müşteri e-postalarında, proje değerlendirmelerinde ve koridor sohbetlerinde zaten dolaşan güçlü hikâyeleri görmeye başlarsınız. Sonra da onları bilinçli olarak anlatabilirsiniz.
Gerçek hayattan bir örnek
Kadıköy'de bir yazılım ekibinin lideri Elif, ekibin hataları erken bildirmesini istiyor. Slack'teki duyurusu ise yalnızca emoji topluyor. Sonra stajyer Can'ın, canlıya çıkıştan bir gece önce ödeme sayfasındaki açığı yakaladığını öğreniyor. Can, kıdemli geliştiriciye «bence burada sorun var» demeye cesaret etmiş. Bu, hazır bir Meydan Okuma hikâyesi. Elif pazartesi toplantısında olayı ayrıntısıyla anlatıyor. Ay sonunda erken hata bildirimleri ikiye katlanıyor, çünkü ekip o anı artık kafasında prova etmiş durumda.
Nasıl kullanılır
- 1Bir hafta boyunca not tutun: birinin engeli aştığı, bir uçurumu kapattığı ya da bir soruna yeni bir açıdan yaklaştığı her anı yazın.
- 2Örgüyü adlandırın, sonra hikâyeyi engel, dönüm noktası ve somut sonuçla sınırlayın.
- 3Hikâyeyi görmek istediğiniz davranışa bağlayın ve o davranışın bir sonraki kez gerçekleşeceği yerde anlatın.
