BookYol

Kavram

Övgü Yerine Cesaretlendirme (Encouragement over Praise)

Övgü yerine cesaretlendirme, "aferin" gibi not veren iltifatları sade bir teşekkür ve emeğin fark edilmesiyle değiştiren Adlerci bir tutumdur; böylece karşınızdaki kişiye yukarıdan değerlendirilen biri olarak değil, kendi seçimlerinin sahibi olan eşit biri olarak davranırsınız.

Ichiro Kishimi ve Fumitake Koga, Alfred Adler'in izinden giderek kulağa neredeyse kaba gelen bir iddiada bulunur: Övmek, karşınızdakinin üstünde durmanın kibar bir yoludur. Çocuğa, yeni başlayan bir meslektaşa ya da eşinize "aferin" dediğinizde hakem koltuğuna oturur, performansa not verirsiniz. Azarlamak da aynı merdivendedir, yalnızca yönü aşağıdır. İkisi de ilişkiyi dikeyleştirir: Biri değerlendirir, öteki değerlendirilir. Övgüyle büyüyenler zamanla işin kendisi için değil, alacakları not için çalışmayı öğrenir. Kimse not vermeyince de duraklarlar. Cesaretlendirme ilişkiyi yatay tutar. "Teşekkür ederim, bu çok işime yaradı" cümlesi kimseyi sıralamaz; katkının size nasıl dokunduğunu söyler. Emeği ya da seçimi fark etmek ("Bundan önce üç yol denemişsiniz") sahipliği kişiye geri verir. Amaç sıcaklığı esirgemek değil, karne kalemini bırakmaktır. Teşekkür aynı seviyede durduğumuzu söyler. Not ise ne kadar iyi niyetli olursa olsun yukarıdan gelir.

Gerçek hayattan bir örnek

Kadıköy'de küçük bir tasarım ajansı yöneten Selin, stajyeri Deniz'in hazırladığı ilk müşteri sunumunu inceliyor. Dilinin ucunda "Harika olmuş, aferin" var. Onun yerine teşekkür ediyor: İlk slayttaki özet, toplantı öncesi ona yirmi dakika kazandırmış. Sonra ekleri neden çıkardığını soruyor. Deniz gerekçesini anlatıyor. Ertesi ay bir sunumu onay beklemeden kendisi yeniden kurguluyor, çünkü o seçim en başından beri ona ait sayılmıştı.

Nasıl kullanılır

  1. 1Hükmü ağzınızdan çıkmadan yakalayın. "Aferin", "Ne akıllı çocuk" ya da "Süper iş" demek üzereyken durun ve aslında sizin için ne olduğunu düşünün.
  2. 2Notu teşekkürle ya da sade bir gözlemle değiştirin: "Teşekkür ederim, sabahımı kolaylaştırdı" veya "İlk deneme tutmayınca bırakmadınız."
  3. 3Seçimi bir soruyla sahibine geri verin. "Bu yolu neden seçtiniz?" sorusu, kişinin onayınızı beklemek yerine kararını sahiplenmesini sağlar.