İlk 90 Gün
Michael D. Watkins
The First 90 Days
İlk 90 Gün, Michael Watkins'in yeni bir role adım atan liderler için yazdığı el kitabıdır. Kitap iki tespit üzerine kuruludur: Geçiş dönemi, liderin en kırılgan olduğu dönemdir ve sizi terfi ettiren güçlü yanlar yeni rolde ayağınıza dolanabilir. Yöntemi şöyle özetlenebilir: Yapılandırılmış bir dinleme turuyla harekete geçmeden önce öğrenin, devraldığınız durumu teşhis edin, itibar kazandıran erken kazanımlar elde edin ve beklentileri kendi yöneticinizle netleştirin.
Pazartesi başlıyorsunuz, herkes sizi izliyor ve bütün içgüdüleriniz göze görünür bir şey yapmanızı söylüyor. Watkins'in kitabı iki hafta boyunca bunun tam tersini yapmanın gerekçesini ve takvimini sunar: kimlerle görüşeceğinizi, neler soracağınızı ve daha zor değişikliklerin önünü açacak ilk kazanımı nasıl seçeceğinizi.
Kitabın özü
Watkins'e göre bir liderin kaderi büyük ölçüde, en az şey bildiği ve en çok izlendiği ilk üç ayda belirlenir; düşülen tuzaklar da öngörülebilirdir: bildiğine sarılmak, anlamadan harekete geçmek, gerçekçi olmayan beklentiler oluşturmak, aynı anda çok fazla şey yapmaya çalışmak ve cevapla gelmek. Watkins bunlara karşı bir sıra önerir. Kendinizi terfi ettirin: Eski işin bittiğini ve oradaki becerilerin size zarar verebileceğini kabul edin. Öğrenmeyi hızlandırın: herkese (yöneticinize, size bağlı çalışanlara, işinizi bağladığınız ekiplere) aynı soruları sorduğunuz bir dinleme turu. Stratejiyi duruma göre seçin: Devraldığınız şeyin sıfırdan kuruluş mu, kurtarma mı, hızlı büyüme mi, yeniden hizalama mı yoksa başarıyı sürdürme mi olduğunu teşhis edin; çünkü her biri farklı bir ilk doksan gün ister ve yeni yöneticilerin çoğu her durumu kurtarma operasyonu gibi ele alır. Erken kazanımlar elde edin: gösteriş için değil, kurumun zaten istediği bir iki görünür iyileşme. Başarıyı yöneticinizle müzakere edin: Doksanıncı günde iyinin neye benzeyeceğinde onun kelimeleriyle anlaşın. Sonraki bölümler ekibi kurmayı, ittifaklar oluşturmayı ve dengenizi korumayı ele alır.
İlk kez 2003'te yayımlanan ve 2013'te güncellenen kitap, Watkins'in Harvard Business School'da yönetici geçişleri üzerine yaptığı araştırmalardan doğdu; güncellenmiş baskı onun daha sonra IMD'de yaptığı çalışmalardan da yararlanır. Üst düzey liderler için yazılmıştır; ama dinleme turu ve erken kazanım mantığı, beş kişilik bir ekibi devralan biri için de olduğu gibi geçerlidir.
Kime göre
- Önümüzdeki ay yeni bir yöneticilik rolüne başlayacak herkes
- Hazır bir planla gelip ilk hafta bir şeyleri değiştiren ve şimdi bunun bedelini ödeyen yöneticiler
- Büyük ölçüde iyi işleyen bir ekip devralan ve neye dokunacağından emin olmayan liderler
Kime göre değil
- — Rolünde bir yılı doldurmuş okurlar; kitap işe başlangıç dönemini anlatır ve tavsiyelerinin çoğu zamana bağlıdır
- — Yöneticiliğin insani tarafını arayanlar; bu, bir geçiş dönemi üzerine yazılmış bir strateji kitabıdır
Ana dersler
01
Harekete geçmeden önce öğrenin
Geçiş dönemi, en zayıf ve en çok izlendiğiniz dönemdir. İçgüdünüz kendinizi hızla kanıtlamanızı söyler; kural ise önce öğrenmektir, hem de bir takvime bağlı olarak: herkese aynı soruların sorulduğu bir dinleme turu, tekrar tekrar okuduğunuz notlar ve sonunda bir teşhis. O teşhis de çoğu zaman kapıdan girerken aklınızdaki teşhis değildir.
Ankara'da yeni göreve başlayan bir sorumlu hemşire, ilk gün nöbet çizelgesini baştan düzenliyor ve bir ay içinde iki hemşiresini kaybediyor; çizelge bir meslektaşın kemoterapi seanslarına göre kurulmuştu. On beş birebir görüşmeyle her şeye baştan başlayınca, asıl erken kazanımın tek bir telefonla düzelen bir malzeme dolabı olduğunu görüyor.
02
Ne yapacağınızı seçmeden önce durumu teşhis edin
Sıfırdan kuruluş, kurtarma, hızlı büyüme, yeniden hizalama ve başarıyı sürdürme; her biri farklı bir ilk doksan gün ister. İlk kez yönetici olanların çoğu büyük ölçüde iyi işleyen bir ekip devralır, ama değişiklik göze göründüğü için ona kurtarılacak bir ekip gibi davranır. Başarıyı sürdürmek ise işleyen düzeni bozmamanızı ister.
İzmir'de bir ekip lideri, şirketin en iyi göstergelerine sahip destek ekibini devralıyor ve daha ilk hafta kullanılan araçları değiştiriyor. Göstergeler bir çeyrek boyunca düşüyor. Durum, başarıyı sürdürme durumuydu; yapılması gereken de bu başarının nedenini öğrenmekti.
03
İtibar kazandıracak erken kazanımı seçin
En büyük sorun da değil, kendinizi göstereceğiniz bir vitrin de değil: Ekibin zaten istediği, bir engeli kaldırarak ya da sürüncemede kalmış bir kararı vererek sağladığınız, göze görünür tek bir iyileşme. Sonra gelecek daha zor değişiklikler için size itibar kazandırır ve ekibe sizin ne işe yaradığınızı gösterir.
Maslak'ta yeni göreve başlayan bir mühendislik yöneticisi, bir canlıya çıkış onayının altı haftadır bir direktörün masasında beklediğini fark ediyor. Onayı bir günde aldırıyor. O çeyrekte yaptığı hiçbir şey bu kadar net hatırlanmıyor.
04
Başarıyı yöneticinizle müzakere edin
Doksanıncı günde başarının neye benzeyeceğini sorun ve cevabı onun kelimeleriyle yazın. İkinizin de teşhis ettiği durum türünde anlaşın. Ne sıklıkla konuşacağınızı belirleyin. Yöneticinizle uyuşmayan beklentiler, geçiş döneminin en sessiz başarısızlığıdır.
Gaziantep'te bir şube müdürü, bölge direktörünün büyüme beklediğini varsayıyor; oysa direktör denetim bulgularının kapatılmasını istiyordu. İkinci haftada doğrudan sorulunca bunu açıkça söylüyor ve çeyrek doğru işe harcanıyor.
Bugün dene
Önümüzdeki iki hafta için ekibinizdeki herkesle otuz dakikalık birer görüşme ayarlayın ve hepsine soracağınız aynı dört soruyu yazın. Sonra yöneticinize doksanıncı günde başarının neye benzeyeceğini sorun.
Hızlı kontrol
Watkins'in ilk haftalar için koyduğu kural nedir?
İyi bir erken kazanım hangisidir?
Seçme alıntılar
“Yeni bir rolde ilk birkaç ayınızda attığınız adımlar, başarılı mı başarısız mı olacağınızı büyük ölçüde belirler.”
“Erken kazanımlar elde edin. Erken kazanımlar itibarınızı güçlendirir ve ivme yaratır.”